Biblioteka e pare ne bote

Biblioteka e pare ne bote

Biblioteka e lashtë e Aleksandrisë, në Aleksandri, Egjipt, ishte ndoshta më e madhja dhe sigurisht një nga më të famshmet e botës antike. Ajo lulëzoi nën sundimin e dinastisë së Ptolemeut dhe funksiononte si një qendër e madhe e bursave, të paktën deri në kohën e pushtimit të Egjiptit nga Roma, dhe ndoshta për shumë shekuj pas kësaj. Në përgjithësi mendohet të ketë qenë e themeluar në fillim të shekullit të tretë p.e.s, biblioteka u konceptua dhe u hap ose gjatë sundimit të Ptolemeut I Soter ose gjatë sundimit të birit të tij Ptolemeut II. Plutarku (p.e.s 46-120) shkroi se gjatë vizitës së tij në Aleksandri në 48 p.e.s., Jul Çezari mund të ketë djegur aksidentalisht bibliotekën kur u vuri zjarrin anijeve të tij që të pengonte përpjekjet e Akillas për të kufizuar aftësinë e tij për të komunikuar nga deti. Sipas llogarisë të Plutarkut, ky zjarr u përhap në portet dhe pastaj në bibliotekë.  Megjithatë, ky variant i ngjarjeve nuk është konfirmuar nga të dhënat e kohës së vizitës së Cezarit. Në fakt, është përcaktuar në mënyrë të arsyeshme se pjesë të koleksionit të saj u shkatërruan pjesërisht në disa raste para dhe pas shekullit të parë para Krishtit. Një mit modern (jo më i vjetër se në fund të shekullit të XVIII) ia atribuon shkatërrimin e bibliotekës Kryepeshkopit Koptik të krishterë të Aleksandrisë në 391, i cili bëri thirrje për shkatërrimin e Serapeum, por në fakt nuk kishte asnjë lidhje midis bibliotekës dhe Serapeum dhe disa historianë të antikitetit të vonë nuk e marrin këtë fakt seriozisht. Një tjetër variant i ngjarjes, i paregjistruar deri në shekullin e XIII, fajëson pushtimin mysliman të Aleksandrisë në 642.E ndërtuar në Bruceion (oborri mbretëror) në stilin e Liceut te Aristotelit, pranë dhe në shërbim të Musaeum (një tempull grek, kjo bibliotekë përbëhej nga një shëtitore, kopshte, një dhomë për ngrënie të përbashkët, një dhomë leximi, salla leksioni dhe dhoma takimi. Megjithatë, paraqitja e saktë nuk është e njohur. Ndikimi i këtij modeli mund të shihet ende sot në paraqitjen e kampuseve të universiteteve. Vetë biblioteka dihet të ketë pasur një departament blerjesh (ndoshta ndërtuar pranë rafteve ose për lehtësi më afër portit), dhe një departament katalogimi.